کارشناس تئاتر مشهد با اشاره به افزایش اجرای گروه‌های تئاتر تهران و تراز اول کشور در این شهر گفت: باید تئاترهای کیفی در راستای فرصت سازی برای تعالی هنرمندان در این شهر به اجرا درآید.
رضا حسینی در گفت و گو با ایرنا در این رابطه افزود: از دو منظر می‌توان به این روند و افزایش حضور تئاترهای تولید تهران در مشهد نگریست؛ از منظر مثبت، حضور هنرمندان چهره کشور می‌تواند منبع آموزشی ارزشمندی برای هنرمندان استان باشد و موجب برقراری ارتباط مستقیم با جریان‌های هنری کشور و ارتقای سطح کیفی اجراها در مشهد شود.
وی اظهار کرد: در ارزیابی هر اثر نمایشی باید به شاخص‌هایی نظیر کیفیت متن نمایشنامه، کارگردانی و گروه اجرایی توجه ویژه‌ای داشت؛ چرا که متن، پایه و اساس یک تئاتر موفق است و نیمی از مسیر پیروزی اثر را هموار می‌کند.
حسینی با هشدار نسبت به جنبه‌های منفی این روند خاطرنشان کرد: اگر نمایش‌ها فاقد محتوای عمیق بوده و تنها بر پایه سرگرمی، موسیقی نامناسب یا حضور صرف بازیگران مشهور (سلبریتی‌ها) شکل بگیرند، تنها جنبه تجاری خواهند داشت و می‌توانند به جای تعالی بینش مخاطب موجب گمراهی یا بی‌میلی تماشاگران شوند از این رو اگر تئاتری با این محتوا از تهران به مشهد بیاید، فقط رویکرد درآمدی خواهد داشت.
وی با اشاره به چالش‌های اقتصادی تولیدات تئاتری گفت: بسیاری از گروه‌ها با هدف تجارت و بدون توجه به جایگاه هنری یا اندیشه به دنبال اجرای نمایش هستند. در حالی که تئاتر نباید صرفا ابزاری برای خالی کردن جیب مخاطب باشد؛ پرسش باید این باشد که آیا این اثر برای تئاتر مشهد ارزشمند است یا خیر؟
این کارشناس تئاتر اظهار کرد: یک تئاتر کیفی با اهداف فرهنگی را می‌توان از انتخاب سالن برای اجرا و دکور آن تشخیص داد، اینکه یک سالن ۷۰۰ نفری برای اجرای تئاتر انتخاب می‌شود و تئاتر دکور قابل اعتنایی ندارد، مشخص است که گروه برای مسائل تجاری و کسب درآمد اقدام به اجرا کرده‌اند.
وی گفت:اخیرا حضور تئاترهای خوب و دارای ارزش هنری از تهران که جنبه آموزشی و فرهنگی برای هنرمندان مشهد داشته باشند، کمتر شده و بیشتر اجراها در این شهر به سمت جذب مخاطب و کسب درآمد پیش رفته است.
حسینی تأکید کرد: ضروری است که با تولیدکنندگان اثر وارد گفت و گو شده و بر اساس شاخص‌های کیفی، آن‌ها را تحلیل و نقد کنیم تا از ورود آثار فاقد ارزش هنری مطلوب که تنها به دنبال سود مالی هستند، جلوگیری شود.
چالش توسعه مخاطب در تئاتر ایران
این کارشناس تئاتر با انتقاد از غلبه نگاه اقتصادی بر عرصه نمایش؛ بر ضرورت بازگشت تئاتر به مسیر رسالت فرهنگی و آموزشی خود تأکید کرد و خواستار تغییر رویکرد تهیه کنندگان برای تعالی هنرهای نمایشی شد.
وی با اشاره به شکاف میان «هنر برای هنر» و «هنر برای تجارت» گفت: تمرکز بیش از حد بر جنبه‌های اقتصادی و سرگرمی‌محور باعث فاصله گرفتن تئاتر از نقش اصلی خود در فرهنگ‌پذیری و آموزش شده است.
وی با یادآوری دوران فعالیت‌های حرفه‌ای و برگزاری ورکشاپ‌های تخصصی در پس هر اجرای تئاتر در مشهد گفت: تئاتر همواره با آموزش گره خورده است. از دوران کودکی تا پایان عمر، تئاتر نقش بی‌بدیلی در آموزش و انتقال مفاهیم دارد. تئاتر همزاد فرهنگ است و ملتی که از تئاتر بی‌بهره باشد از بافت فرهنگی خود فاصله می‌گیرد.
حسینی تأکید کرد: آثار نمایشی با محتوای جهان‌شمول و هویت ملی قادرند تأثیرات عمیقی بر مخاطب و حتی مراکز آموزشی مانند دانشگاه‌ها داشته باشند.
این کارشناس تئاتر در ادامه با انتقاد از رویکرد برخی تهیه کنندگان، اظهار کرد: مشکل اصلی در انتخاب‌های نمایشی، غلبه نگاه تجاری است. اگر تهیه کنندگان نگاه فرهنگی داشته باشند، با انتخاب‌های دقیق‌تر به رشد و تعالی تئاتر و برقراری ارتباط مؤثر با شهرستان‌ها کمک خواهند کرد.
حسینی تأثیر محتوای تئاتر بر روان جامعه را تبیین کرد و گفت: همان‌طور که مصرف غذای ناسالم باعث مسمومیت جسم می‌شود، مصرف محتوای بی‌کیفیت نیز ذهن و روح مخاطب را برهم می‌زند.
وی با اشاره به اهمیت اجرای آثار مرتبط با هویت ملی و آثار بزرگان ادبیات، مانند آثار مرتبط با فردوسی بر لزوم اجرای آثار باکیفیت در خراسان رضوی مختلف تأکید و خاطر نشان کرد: حتی با وجود محدودیت‌های اقتصادی، می‌توان با انتخاب‌های هوشمندانه و تمرکز بر جنبه‌های آموزشی و فرهنگی، تئاتری فراگیر و اثرگذار در جامعه اجرا کرد.
این کارشناس تئاتر عنوانکرد: افرادی مانند «رضا صابری» که از هنرمندان بنام خراسان رضوی در عرصه تئاتر هستند، پیشتر کاری در حوزه شاهنامه فردوسی ساخته بودند که اثر قابل توجهی بود، اخیرا نیز کاری در همین راستا در دست تهیه دارند و امید است آثار فاخری که با هویت ملی ایران گره خورده است مانند تئاتر «آرش» یا اثری در خصوص «سیاوش» که در تهران اجرا داشته است، درمشهد اجرا شود.