تاثیر کامران کاتوزیان بر طراحی تبلیغات

4 دقیقه مطالعه
فرهنگی و هنری
تاثیر کامران کاتوزیان بر طراحی تبلیغات
امراله فرهادی هنرمند گرافیست با بیان اینکه کامران کاتوزیان یکی از تاثیرگذارترینطراحان گرافیک ایران بود، بیان کرد که این هنرمند فقید توانست گرافیک را با خلاقیتو نوجویی نمایان کند. امراله فرهادی هنرمند طراح گرافیک در گفت‌وگو با مهر درباره زنده‌یاد کامران کاتوزیانبیان کرد: کامران کاتوزیان یکی از تاثیرگذارترین طراحان گرافیک ایران و یکی از ۱۰ عضوافتخاری انجمن صنفی طراحان گرافیک ایران بود که تلاش های او در طراحی تبلیغاتبرای نشریات در چند دهه، درخشان‌ترین دوران تبلیغات ایران را به نام خود رقم زدهاست. علیرغم پرهیز و دوری‌ کاتوزیان از تدریس، آتلیه‌اش مدرسه عالی‌ای بوده کهطراحان تبلیغات موفق بسیاری در خود پرورش داده است، طراحی که برای بسیاری ازطراحان تبلیغات امروز ایران نمونه و الگوی موفقی از خلاقیت و نوآوری برای یک کمپینتبلیغات است، شاخه‌ای از گرافیک که در روزگار ما کمترین خلاقیت و نوجویی را در خودنمایان می‌کند. کاتوزیان در گالری صبا (۱۳۴۴) وی که کتابی با عنوان «در ستایش ۷۰ سالگی کامران کاتوزیان» را با پژوهش آرشتنهایی، گردآوری کرده است، درباره نقش کاتوزیان در رشد گرافیک تبلیغاتی ایران گفت: تاریخ نانوشته تبلیغات در ایران از اولین سال‌های پیدایش چاپ و نشر و روزنامهتاکنون، فراز و نشیب‌های فراوانی داشته است. در دوره‌های مختلف، بودجه‌هایتبلیغاتی ردیفی از بودجه موسسات را تشکیل می‌داد و درآمدهای کلان آن موضوعمناقشات و کشمکش‌های ناپسند بود! تا امروز که دیگر شهر و شهرنشین و حتیروستایی و حاشیه‌نشین هم از هجوم تبلیغات بی‌هویت، زشت و افسارگسیخته در اماننیست. اما در تاریخ این حرفه و صنعت پررونق، دو دهه شکوفا، خلاق و خوشنام وجوددارد که بی‌گمان در هر دوی آنها نام کامران کاتوزیان در صدر است؛ یکی، دهه قبل ازانقلاب با آثار درخشان و غیرقابل انکار با امضای «آوانگارد» که خلاقیت، نوآوری مدرن،اصالت و صداقت را در تبلیغات ایران به ارمغان آورد و دیگری، دهه آغازین بعد از پایانجنگ تحمیلی که باز هم، خلاقیت و نوآوری، همچنان با همان صداقت و شرافت ذاتیحرفه‌ای، رونق و امید را به زندگی جامعه بازگرداند. گروه هنرهای پلاستیک در نمایشگاه نفت آبادان ۱۳۴۳/ عکاس: احمد عالی فرهادی همچنین درباره وضعیت هنرهای تجسمی سال‌های دهه ۴۰ شمسی وفعالیت‌های کاتوزیان توضیح داد: سال‌های آغازین دهه ۴۰، کاتوزیان به همراه تعدادیاز هنرمندان، گروهی به نام «هنرمندان پلاستیک تهران» را تشکیل داد، یعنی هنرمندانهنرهای تجسمی تهران که در آن موقع به آن هنرهای پلاستیک می‌گفتند. هنرمندانیچون ناصر مفخم، چنگیز شهوق، احمد عالی، منصوره حسینی، منوچهر شیبانی،فریدون رحیمی با او همراه بودند. زنده‌یاد کاتوزیان درباره آن دوران گفته بود: «تا آنزمان در تهران نمایشگاه نقاشی آبستره چیزی غیرمعمول بود؛ تماشاچی دعوتمی‌کردیم ولی اغلب این نمایشگاه‌ها یک جوری به تشنج کشیده می‌شد؛ تماشاچیانبیشتر منتظر دیدن منظره و یا چیزی مثل آن بودند و وقتی با کارهای غیر عادی مواجهمی‌شدند، فکر می‌کردند به آنها توهین شده است. کار خیلی مشکلی بود. تربیت چشمعام، زمان می‌خواست و در طول برگزاری نمایشگاه‌ها، اغلب کارمان توضیح آثار، برایبازدیدکننده‌ها بود. این کارها تنها با نیروی جوانی امکان پذیر شد، نمایشگاهی گروهیاز آثار نقاشان پیشکسوت و دانشجویان ترتیب دادیم که در فضای پیاده رو - حد فاصلچهارراه ولی عصر تا چهارراه کالج و در حاشیه پارک دانشجو - برگزار شد. هر نقاش کنارتابلوی خود ایستاده بود و پیاده رو از جمعیت پیر و جوان پر شده بود. چنین رخدادیاولین بار در تهران صورت گرفت. این اتفاق عجیب و غریبی بود که خیلی هم سر و صداکرد. دوران ماجراجویانه و شیرینی بود.» وی گفت: کاتوزیان از سال ۱۳۴۳ شروع به کار تبلیغات کرد. او زمانی وارد تبلیغات شدکه نسل قبل راه را کمی هموارتر کرده بودند. وی به توصیه و تشویق مهندس سیحون،در رشته معماری دانشکده هنرهای زیبا ثبت نام کرد. دو سالی این رشته را ادامه داد(۱۳۴۴ - ۱۳۴۶) ولی سرانجام آن را ناتمام رها کرد. در این فاصله یک بار به عنواننماینده ایران در بینال پاریس (۱۳۴۳) و یک بار نیز در بینال ونیز (۱۳۴۵) شرکت کرد. درهمین فاصله نیز از سوی گروه صنعتی بهشهر، به عنوان مدیر تبلیغات به کار دعوتشد. کاتوزیان در آتلیه آوانگارد / ۱۳۵۴ فرهادی درباره تاسیس دفتر تبلیغاتی کاتوزیان نیز عنوان کرد: کاتوزیان به همراهمنوچهر مستوفی آژانس تبلیغاتی «آوانگارد» را در حدود سال‌های ۴۸ تا ۵۰ شکلمی‌دهد. «آوانگارد» در ۱۰ سال فعالیتی که داشت از موثرترین آژانس های تبلیغاتی قبلاز انقلاب به شمار می آمد. سهم عمده‌ای از کارهای تبلیغاتی تلویزیون را فراهم می‌کردو بقیه اش هم سهم شرکت‌های دیگر بود. کاتوزیان از همان ابتدای فعالیتش درطراحی گرافیک تجاری به دنبال سنت شکنی‌هایی بود که در جهت تاثیر بیشتر برمخاطب بود و با تکیه بر دانشی که داشت و حجم زیادی از آگهی های تجاری دنیا کهدنبال کرده بود، بر به کار بردن قالب‌های جدید پافشاری می‌کرد. این هنرمند طراح گرافیک در پایان گفت: ارتباط کاتوزیان با مشتریانش به گونه‌ای بودکه به اعتقاد خیلی از دوستانش به صورتی با مشتریان صحبت می‌کرد که انگار آنها راسِحر می‌کرد! همچنین، رضایت مشتری برایش بسیار مهم بود.