بیل گیتس، میلیاردر مشهور، همزمان با انتشار گزارش سالانه «Goalkeepers» (حافظان اهداف) توسط بنیاد گیتس و اعلام تعهد یک میلیارد دلاری برای گسترش دسترسی به فناوریهای هوش مصنوعی، از رهبران جهان خواست اقداماتی انجام دهند تا اطمینان حاصل شود که هوش مصنوعی نابرابری جهانی را تشدید نمیکند.
به گزارش فوربس، این درخواست میلیارد معروف در حالی مطرح میشود که رهبران حوزه فناوری هشدارهایی کلیتر درباره ایمنی هوش مصنوعی دادهاند.
بیل گیتس در بیانیهای که همراه با انتشار گزارش رصد پیشرفت “اهداف توسعه پایدار” سازمان ملل است، نوشت که هوش مصنوعی میتواند «عاملی بزرگ برای برابری باشد یا شکاف موجود را عمیقتر کند.»
بنیانگذار مایکروسافت اظهار داشت که او دوران «انقلاب رایانههای شخصی» را تجربه کرده است، اما «هیچچیز حس و حالی شبیه به» لحظه کنونیِ هوش مصنوعی را نداشته است؛ فناوریای که به گفته او «سریعتر از هر پدیده پیش از خود جلو میرود و به افراد بیشتری دسترسی پیدا میکند.»
گیتس هشدار داد که اگر امور صرفاً به سازوکار بازار واگذار شود، «هوش مصنوعی توسط ثروتمندترین افراد جهان و برای آنها طراحی خواهد شد.»
این میلیاردر استدلال کرد که تصمیمات اتخاذشده درباره هوش مصنوعی در «۱۲ تا ۱۸ ماه آینده» تعیین خواهد کرد که آیا این فناوری «به نفع کسانی خواهد بود که هماکنون بیشترین امکانات را دارند یا به دست کسانی میرسد که کمترین بهره را از امکانات بردهاند.»
گیتس افزود که میتوان هوش مصنوعی را در جهت خیر و نیکی به کار گرفت، اما خاطرنشان کرد که این امر «خودبهخود و تصادفی رخ نخواهد داد.»
درباره تعهد مالی بنیاد گیتس چه میدانیم؟
بنیاد گیتس اعلام کرد که قصد دارد طی دو سال آینده دستکم یک میلیارد دلار برای «گسترش دسترسی به هوش مصنوعی و راهکارهای مبتنی بر آن» هزینه کند. طبق بیانیه این بنیاد، ۴۰ درصد از این بودجه صرف حمایت از آموزش — از جمله «آموزش خصوصی (تدریس) توسط هوش مصنوعی» — خواهد شد و ۴۰ درصد دیگر به کاربردهای حوزه سلامت، مانند تشخیص بیماریها، تصمیمگیریهای بالینی و توسعه دارو و واکسنهای جدید اختصاص خواهد یافت. بخش کشاورزی ۱۰ درصد از بودجه را برای کمک به کشاورزان کوچک از طریق هوش مصنوعی دریافت خواهد کرد و ۱۰ درصد باقیمانده صرف ایجاد «زیرساخت دیجیتالی» خواهد شد که «هوش مصنوعیِ عادلانه» به آن وابسته است.
اما این گزارش چه نکات دیگری را درباره هوش مصنوعی مطرح میکند؟
گزارش سه پیشنهاد کلیدی برای اقدام فوری جهت تضمین تأثیر مثبت هوش مصنوعی ارائه کرده است.
پیشنهاد نخست بر در دسترس قرار دادن ابزارهای هوش مصنوعی به «تمام زبانهایی که مردم با آن صحبت میکنند» تأکید دارد؛ این در حالی است که بیش از ۹۰ درصد دادههای مورد استفاده برای آموزش مدلهای اولیه، از منابع انگلیسیزبان تأمین شده بودند.
این گزارش همچنین خواستار آن است که به «کشورها و جوامع» اجازه داده شود تا خود در مورد نحوه مدیریت و حفاظت از دادهها تصمیم بگیرند و تأکید میکند که باید به «پزشکان، کشاورزان، معلمان و توسعهدهندگان» فرصت داده شود تا این ابزارهای هوش مصنوعی را ارزیابی کرده و آنها را با نیازهای خود سازگار کنند.
گیتس درباره خطرات هوش مصنوعی چه گفته است؟
اواخر ماه گذشته، گیتس مقالهای ۶۰۰۰ کلمهای نوشت و در آن نسبت به خطرات ناشی از هوش مصنوعی هشدار داد.
در بیانیه روز سهشنبه نیز اشاره مختصری به این مقاله شد. این میلیاردر اظهار داشت که «این خطرات واقعی هستند و شایسته توجهی جدی هستند.»
گیتس در مقاله خود نوشت که «گذار به عصر هوش مصنوعی یکی از پرتلاطمترین دورانهای تاریخ بشر خواهد بود» و هشدار داد که «متأسفانه، در حال حاضر ما برای آن آماده نمیشویم.»
او هشدار داد که هوش مصنوعی میتواند باعث ناپدید شدن همیشگی بسیاری از مشاغل شود و افزود: «مشاغلی که بیشترین خطر تهدیدشان میکند، مشاغل سطح ورودی و میانی هستند.»
این میلیاردر همچنین هشدار داد که افراد یا گروههای مخرب میتوانند از هوش مصنوعی برای ایجاد آسیبهای عمده، از جمله کلاهبرداری، انتشار اطلاعات نادرست، ویدیوهای جعل عمیق (دیپفیک)، حملات سایبری و بیوتروریسم استفاده کنند.
این مقاله همچنین بازتابدهنده نگرانیهایی بود که هفته گذشته توسط رهبران شرکتهای بزرگ فناوری مطرح شده بود؛ بدین معنا که «مدلهای هوش مصنوعی ممکن است علیه منافع ما عمل کنند و ما کنترل اوضاع را از دست بدهیم.»
گیتس همچنین گفت که این فناوری ممکن است مانع رشد و تکامل کودکان شود، زیرا آنها برای جایگزینی روابط انسانی به سراغ همدمهای هوش مصنوعی میروند.